Een zee van ruimte -Notities van een tussenmens – Lara Billie Rense (recensie)

Zodra ik hoorde van dit boek wist ik dat ik het moest lezen. Voor mezelf, zo vaak komt het immers niet voor dat ik mezelf kan herkennen in een boek, dat ik gerepresenteerd word als non-binair persoon. Ik ging ervan uit dat de auteur deels dezelfde ervaringen en route gevolgd had als ik omdat ik die al kende als radiopresentator en al het een en ander had opgevangen. 

Lees verder Een zee van ruimte -Notities van een tussenmens – Lara Billie Rense (recensie)

Zelf denken – Een leidraad voor verzet – Harald Welzer

De Duitse socioloog en sociaal psycholoog schetste in zijn eerdere boek Klimaatoorlogen een somber beeld van onze toekomst. In Zelf denken, dat ook alweer uit 2014 stamt, is hij minder negatief over de mogelijkheid dat we onszelf en de planeet kunnen redden. We moeten daarvoor wel aan de bak. En stoppen met de manier van leven die normaal geworden is.

Lees verder Zelf denken – Een leidraad voor verzet – Harald Welzer

Apocalypsofie – over recycling, groene groei en andere gevaarlijke fantasiën – Lisa Doeland

Filosofie
Apocalypsofie is een filosofisch, behoorlijk abstract, boek waarin vragen opgeworpen worden, problemen gesignaleerd maar geen oplossingen gegeven. Een van de belangrijkste vragen is hoe om te gaan met sterven en vooral het uitsterven. Iets wat niet in de toekomst ligt maar allang begonnen is. We leven in tijd van massa-uitsterving, sterven is individueel maar uitsterven is collectief. Hoe verhoud je je als individu tot het uitsterven van soorten, het verdwijnen van ecosystemen?  

Lees verder Apocalypsofie – over recycling, groene groei en andere gevaarlijke fantasiën – Lisa Doeland

Een doodgewone dag – Door de ogen van een non-binaire laatbloeier – Jan Wallyn

Jan is non-binair, een term die steeds meer mensen zullen (her)kennen maar waarvan maar weinig mensen echt weten wat het betekent en wat het betekent om zo te zijn. Hoe het is om elke dag met angst, verwarring en haat te moeten dealen. 

Lees verder Een doodgewone dag – Door de ogen van een non-binaire laatbloeier – Jan Wallyn

De vloek van de nootmuskaat – Boodschap aan een planeet in crisis – Amitav Ghosh

Banta 
In 1621 vermoordde de VOC onder leiding van de Nederlander Jan Pieterszoon Coen vrijwel alle inwoners van de Banta eilanden in Indonesië. De rest werd verdreven of tot slaaf gemaakt. Hij deed dit vanwege de nootmuskaat die toen alleen in deze regio groeide, een geliefde specerij waarmee in Europa veel geld te verdienen viel. Genocide in de naam van handel.

De bewoners van de eilanden werden vervangen door kolonisten en tot slaaf gemaakte mensen uit andere delen van de wereld die het werk moesten doen. Niet alleen het leven van mensen was ondergeschikt aan die handel, de hele natuur en alles wat erin voortkomt moest ter beschikking staan, was om te gebruiken. Het landschap werd omgevormd tot plantages. Toen de prijs van nootmuskaat daalde was het zaak om het aanbod te verkleinen, dit gebeurde door op de omringende eilanden alle bomen en struiken van deze soort te vernietigen. Ecocide in naam van handel. Dit was de voc-mentaliteit waarin alles was geoorloofd om winst te maken voor de Nederlanders. 

Lees verder De vloek van de nootmuskaat – Boodschap aan een planeet in crisis – Amitav Ghosh

Mijn 1000 soorten tuin – Luc Hoogenstein

Mijn 1000 soorten tuin
Mijn 1000 soorten tuin

Vind alles wat in je tuin vliegt, kruip, loopt, zwemt en groeit

In de coronatijd was ook ecoloog Luc Hoogestein gedwongen om thuis te werken. In die periode besloot hij om toch iets met zijn vak te doen en te kijken of hij, in een jaar, 1000 soorten in zijn tuin zou kunnen vinden. Planten, dieren, mossen, korstmossen, schimmels, alles wat in zijn tuin leeft zou meetellen. Tuin is hier een enigszins breed begrip, het omvat ook de groenstrook naast zijn huis, het balkon, het dak en de lucht boven het huis. Op die manier kon onder andere een zeearend in de lijst terecht komen. De enige soort die ik miste was de homo sapiens. Ik kon geen verklaring vinden waarom de auteur zichzelf en zijn soortgenoten niet had meegeteld. Was het omdat het alleen om natuur ging? Maar de mens is immers ook deel van de natuur? Zonder mens zou er niet eens een tuin zijn. 

homo sapiens, toch ook een veelvoorkomende soort
Lees verder Mijn 1000 soorten tuin – Luc Hoogenstein

Rachel Carson op de bres voor de aarde – Medard Hilhorst

Dode lente

Ruim 60 jaar geleden, in 1962, kwam het boek Silent Spring (Dode lente) van Rachel Carson uit. Een boek dat de wereld schokte en dat haar naam voorgoed vestigde. Het was een nauwkeurige en wetenschappelijke verhandeling over de gevaren voor de natuur, en dus uiteindelijk ook de mens, van pesticiden en andere chemicaliën die op dat moment steeds meer en met groot enthousiasme, toegepast werden in de landbouw. Het was meer een waarschuwing en een oproep tot voorzichtigheid dan een aanklacht maar de chemische industrie deed er alles aan om de uitgave tegen te houden en Carson weg te zetten als een hysterische huisvrouw. Zij slaagden daar niet in en dankzij dit boek is er veel meer onderzoek gekomen, is DDT verboden en kwam er vooral meer bewustzijn bij de mensen. Dit leidde uiteindelijk tot het ontstaan van een wereldwijde milieubeweging en meer rapporten over de stand van de natuur en de rol die de mens daarin speelde, en nog steeds speelt. Een van de belangrijkste en bekendste is Grenzen aan de groei, het Rapport van de club van Rome (1972). 

Lees verder Rachel Carson op de bres voor de aarde – Medard Hilhorst

Mevrouw sapiens – Cirotteau, Kerner, Pincas

achterflap Mevrouw Sapiens

Volgens de achterflap van dit boek blijkt uit allerlei vondsten dat mevrouw sapiens, de prehistorische vrouw, veel machtiger en krachtiger was dan lang is gedacht. Een internationaal team van wetenschappers twijfelt dan ook ernstig aan het beeld dat bestaat van een vrouw die alleen maar besjes verzamelde, kookte en voor de kinderen zorgde. 

Lees verder Mevrouw sapiens – Cirotteau, Kerner, Pincas

Dieet voor een betere planeet – Hanneke van Veghel

Dieet voor een betere planeet – Hanneke van Veghel

Al heel lang verschijnen er elk jaar honderden, duizenden boeken over voedsel. Niemand is in staat ze allemaal te lezen en beoordelen dus je pikt eruit wat onder je aandacht komt en je aanspreekt. Boeken over gezondheid, afvallen, over verschillende diëten, over geschiedenis en ingrediënten. Je kan bijna geen onderwerp bedenken of er bestaat een boek over dat de connectie met voedsel ermee beschrijft. Sinds de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw, verschijnen er steeds meer boeken over de effecten die ons voedselpatroon heeft op de rest van de wereld, de mensen en dieren, de natuur en het milieu.

Lees verder Dieet voor een betere planeet – Hanneke van Veghel

Flankhond De geschiedenis van mijn hoofdpijn – Bas Kwakman

Flankhond De geschiedenis van mijn hoofdpijn

Bas Kwakman leidt, net als honderdduizenden andere Nederlanders, zijn hele leven al aan chronische hoofdpijn en migraine. Hij is daarnaast onder andere ook nog schrijver, beeldend kunstenaar, docent, reiziger, vader, echtgenoot en directeur van Poetry International. Ik vroeg me tijdens het lezen van Flankhond af hoe dat in godsnaam mogelijk is. Migraine betekent niet alleen pijn in je hoofd, je hele lichaam is hondsziek. Je voelt je beroerd en misselijk, je moet overgeven, kan niet eten, geen licht, geluid, beweging of geuren verdragen. Voor mij en vele anderen betekent dit dat je geen ‘normaal’ leven kan leiden. Niet alleen ben je veel tijd kwijt met in bed liggen en jezelf zoveel mogelijk verdoven, het maakt je ook onbetrouwbaar omdat je nooit kan garanderen dat je een afspraak na kan komen, dat je ergens op een afgesproken tijdstip aanwezig kan zijn, dat je iets, wat dan ook, kan presteren. Ik moet er niet aan denken op reis te zijn waarbij je onderweg in vliegtuigen en taxi’s moet overgeven, in hotelkamers in het donker moet liggen en met een barstende kop en hamers tegen je slapen een praatje moet houden.

Lees verder Flankhond De geschiedenis van mijn hoofdpijn – Bas Kwakman

Vallen, opstaan en weer doorgaan